I. AKTY, KTÓRE WESZŁY W ŻYCIE:

1. Ustawy

Ustawa z dnia 4 grudnia 2025 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (Dz.U. 2026 poz. 25);

Ustawa weszła w życie w dniu 27 stycznia 2026 r.

Ustawa z dnia 21 listopada 2025 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela

Ustawa weszła w życie z dniem z dniem 1 stycznia 2026 r., z wyjątkiem art. 1 pkt 1 w zakresie art. 35 ust. 3e, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2026 r., z mocą od dnia 1 września 2025 r
Doprecyzowuje zasady wynagradzania za godziny ponadwymiarowe oraz realizacji godzin doraźnych zastępstw, w tym gwarantuje wynagrodzenie za niezrealizowane godziny ponadwymiarowe, jeżeli niezrealizowanie nastąpiło z przyczyn niedotyczących nauczyciela, a nauczyciel był gotów do pracy, oraz określa sposób ustalania liczby godzin ponadwymiarowych w tygodniach „nietypowych” (m.in. absencje, dni wolne, początek/koniec zajęć w trakcie tygodnia)

Ustawa z dnia 21 listopada 2025 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw

Ustawa weszła w życie z dniem z dniem 1 stycznia 2026 r.

Wprowadza przede wszystkim cyfryzację legalizacji pobytu (możliwość składania wniosków o pobyt czasowy, stały i rezydenta długoterminowego UE elektronicznie przez system MOS), a także zmiany dostosowujące prawo m.in. do regulacji unijnych oraz doprecyzowujące zakres danych przetwarzanych w rejestrach i postępowaniach dotyczących cudzoziemców

Ustawa z dnia 7 listopada 2025 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U.2025, poz. 1665)

Ustawa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2026 r., z wyjątkiem art. 1 pkt 1, art. 2 i art. 3 pkt 2, które wchodzą w życie 1 marca 2026 r.

Ustawa z dnia 26 września 2025 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U.2025, poz. 1423)

Ustawa weszła w życie 1 stycznia 2026 r.

Do „okresu zatrudnienia” wliczać się będzie m.in. działalność gospodarczą, zlecenia, umowy agencyjne, współpracę przy działalności, członkostwo w spółdzielniach oraz pracę zarobkową za granicą. Ustawa dotyczy wyrównania szans w dostępie do niektórych uprawnień pracowniczych, jak i stanowisk wymagających potwierdzonego doświadczenia zawodowego osobom, które przebyły okresy zatrudnienia na podstawie stosunku pracy i stosunków służbowych oraz osób, które wykonywały pracę na podstawie innych stosunków prawnych i w innych formach (w szczególności okresów prowadzenia działalności gospodarczej).

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2025 r. o ustalaniu wysokości emerytur z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ustalonych w czerwcu w latach 2009-2019 oraz rent rodzinnych po ubezpieczonych, którym ustalono emerytury w czerwcu w latach 2009-2019 (Dz.U. 2025 poz. 1169);

dotyczy zmiany polegającej na tym, że w przypadku ustalenia wysokości emerytury według nowych zasad w czerwcu danego roku w latach 2009-2019 waloryzacji kapitału początkowego i składek, zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego, dokonuje się w taki sam sposób, jak przy ustalaniu wysokości emerytury w maju danego roku, jeżeli jest to korzystniejsze dla ubezpieczonego. W przypadku osoby, której przyznano emeryturę lub rentę rodzinną w czerwcu w latach 2009-2019, jej emerytura lub renta rodzinna, na jej wniosek złożony do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, podlegałaby ponownemu ustaleniu wysokości.

Ustawa weszła w życie 1 stycznia 2026 r.

Ustawa z dnia 25 lipca 2025 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2025 poz. 1083);

dotyczy kompleksowego uregulowania zasad podlegania ubezpieczeniom społecznym przez marynarzy oraz opłacania za nich składek na ubezpieczenie społeczne; wprowadzenia wobec marynarzy dwóch alternatywnych schematów podlegania ubezpieczeniu społecznemu: statusu marynarza; statusu pracownika zatrudnionego na podstawie marynarskiej umowy o pracę

Ustawa weszła w życie 1 stycznia 2026 r.

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2025 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. 2025 poz. 1159);

dotyczy wprowadzenia zmian w zakresie zasad i trybu składania oraz rozpatrywania wniosków o zasiłek pogrzebowy. Nowe przepisy realizują działania deregulacyjne rządu.

Ustawa weszła w życie 1 stycznia 2026 r.

Ustawa z dnia 9 maja 2025 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2025 poz. 718);

Ustawa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2026 r. wyjątkiem art. 1 pkt 2, który wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.

2. Rozporządzenia

Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 grudnia 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe.

Rozporządzenie weszło w życie z dniem 1 stycznia 2026 r., z wyjątkiem § 1 pkt 4 w zakresie § 16b, który wchodzi w życie po upływie 12 miesięcy od dnia ogłoszenia.

Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 grudnia 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie określenia wzorów zgłoszeń do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, imiennych raportów miesięcznych i imiennych raportów miesięcznych korygujących, zgłoszeń płatnika składek, deklaracji rozliczeniowych i deklaracji rozliczeniowych korygujących, zgłoszeń danych o pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, raportów informacyjnych, oświadczeń o zamiarze przekazania raportów informacyjnych, informacji o zawartych umowach o dzieło oraz innych dokumentów.

Rozporządzenie weszło w życie z dniem 1 stycznia 2026 r., z wyjątkiem § 1 pkt 1 i 2, które wchodzą w życie z dniem 1 maja 2026.

 3. Teksty jednolite

Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 12 stycznia 2026 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia w środowisku pracy oraz ochrony zdrowia pracowników zawodowo narażonych na te czynniki

Tekst jednolity wszedł w życie w dniu 29 stycznia 2026 r.

Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 21 stycznia 2026 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o pomocy publicznej dla przedsiębiorców o szczególnym znaczeniu dla rynku pracy.

Tekst jednolity wszedł w życie w dniu 28 stycznia 2026 r.

Obwieszczenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 16 grudnia 2025 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych.

Tekst jednolity wszedł w życie w dniu 7 stycznia 2026 r.

Obwieszczenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 16 grudnia 2025 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie zwrotu dodatkowych kosztów związanych z zatrudnianiem pracowników niepełnosprawnych.

Tekst jednolity wszedł w życie w dniu 7 stycznia 2026 r.

Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 20 listopada 2025 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług.

Tekst jednolity wszedł w życie w dniu 1 stycznia 2026 r.

Obwieszczenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 grudnia 2025 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie różnicowania stopy procentowej składki na ubezpieczenie społeczne z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych w zależności od zagrożeń zawodowych i ich skutków.

Tekst jednolity wszedł w życie w dniu 6 stycznia 2026 r.

Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 7 listopada 2025 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Tekst jednolity wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2026 r

Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 20 listopada 2025 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z ochroną miejsc pracy.

Tekst jednolity wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2026 r

II. AKTY OCZEKUJĄCE NA WEJŚCIE W ŻYCIE:

 Ustawa z dnia 18 grudnia 2025 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2026 poz. 26);

Ustawa wejdzie w życie w dniu 13 kwietnia 2026 r., w wyjątkiem:

1) art. 1 pkt 3, art. 12 pkt 1 oraz art. 13 pkt 5, 6 lit. a i b oraz pkt 7 wchodzą w życie z dniem 27 stycznia 2026 r.;

2) art. 12 pkt 4 i 5 wchodzą w życie z dniem 1 października 2026 r.;

3) art. 1 pkt 2 lit. a tiret pierwsze i drugie, lit. b, pkt 5, 6 i 9 w zakresie art. 85a ust. 1 i art. 85c-85j, art. 2, art. 3 pkt 2 i 3, art. 4-11, art. 12 pkt 2, 3, 6-8, art. 13 pkt 1, 2 lit. b w zakresie ust. 1d i 1e, pkt 3, 4 i 6 lit. c, art. 14, art. 15, art. 17-25oraz art. 28-33 wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2027 r.

 III. POZOSTAŁE PROJEKTY

Druk nr 2172

Rządowy projekt ustawy o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw

projekt dotyczy stopniowego wygaszania specjalnych przepisów wprowadzonych po wybuchu wojny w Ukrainie. Chodzi o ujednolicenie zasad pomocy osobom objętym ochroną czasową i dostosowanie prawa do obecnej sytuacji migracyjnej. Nowe przepisy realizują także unijne zalecenia dotyczące udzielania ochrony tymczasowej do 4 marca 2027 r. i stopniowego przechodzenia na ogólne przepisy dla wszystkich cudzoziemców, przy jednoczesnym zachowaniu solidarności z osobami dotkniętymi wojną.

20 stycznia 2026 – Projekt wpłynął do Sejmu

20 stycznia 2026 -Skierowano do I czytania w komisjach

do Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych. Termin przedstawienia sprawozdania do dnia 23-01-2026

22 stycznia 2026 – Sprawozdanie komisji druk nr 2182

23 stycznia 2026 – II czytanie na posiedzeniu Sejmu

Praca w komisjach po II czytaniu

23 stycznia 2026 – Sprawozdanie komisji druk nr 2182-A

23 stycznia 2026 – III czytanie na posiedzeniu Sejmu

26 stycznia 2026 – Ustawę przekazano Prezydentowi i Marszałkowi Senatu

28 stycznia 2026 – Stanowisko Senatu (Nie wniósł poprawek)

29 stycznia 2026 – Ustawę przekazano Prezydentowi do podpisu

Niezakończone prace nad ustawą

Druk 2122

Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
projekt dotyczy uproszczenia zasad ubiegania się o zasiłek opiekuńczy. Nowe przepisy pozwolą na składanie elektronicznych wniosków do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za pośrednictwem pracodawców i biur rachunkowych. Nowe przepisy realizują działania deregulacyjne rządu.

31 grudnia 2025 – Projekt wpłynął do Sejmu

7 stycznia 2026 – Skierowano do I czytania w komisjach

do Komisji do Spraw Deregulacji oraz Komisji Polityki Społecznej i Rodziny

21 stycznia 2026 – I czytanie w komisjach

Praca w komisjach po I czytaniu

21 stycznia 2026 – Sprawozdanie komisji druk nr 2154

Druk nr 1956

Przedstawiony przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej projekt ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw
projekt dotyczy wprowadzenia do systemu zabezpieczenia społecznego stałego mechanizmu podwyższania wysokości świadczeń, gwarantującego zachowanie poziomu najniższych świadczeń adekwatnego do wzrostu cen towarów i usług w danym roku kalendarzowym.

4 listopada 2025 – Projekt wpłynął do Sejmu

Druk nr 1811

Poselski projekt ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę
projekt dotyczy doprecyzowania mechanizmu ustalania minimalnego wynagrodzenia, wyłączenia określonych składników płacowych z kategorii wynagrodzenia minimalnego, wzmocnienia ochrony prawnej wynagrodzeń oraz sankcji za ich niewypłacanie

23 września- projekt wpłynął do Sejmu

4 listopada 2025 – Skierowano do I czytania na posiedzeniu Sejmu

Druk 1459

Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy – o wspieraniu rodziców w aktywności zawodowej oraz w wychowaniu dziecka – „Aktywny rodzic”

projekt dotyczy zlikwidowania wyłączeń części osób korzystających okresowo
z preferencyjnych zasad oskładkowania lub prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą, w tym samotnie wychowujących dzieci, poprzez wprowadzenie zasady, że preferencyjne oskładkowanie jest równoznaczne z opłacaniem składek od 100% podstawy minimalnego wynagrodzenia.

27 marca 2025 -Projekt wpłynął do Sejmu

10 lipca 2025 – Skierowano do I czytania w komisjach do Komisji Polityki Społecznej i Rodziny

Druk 1317

Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

projekt dotyczy przywrócenia emerytom urodzonym w innym roku niż 1953 pełnej podstawy obliczenia emerytury, pomniejszonej w 2012 r., o kwoty pobranych tzw. emerytur wcześniejszych pod warunkiem, że emeryci ci nie spełniali warunków nabycia prawa do emerytury powszechnej na podstawie art. 24 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych przed 1 stycznia 2013 r. Ustawa nie obejmuje tym samym osób, które spełniły wszystkie warunki do nabycia prawa do emerytury powszechnej na podstawie art. 24 tej ustawy przed 1 stycznia 2013 r., czyli w praktyce przed tą datą ukończyły: 60 lat – kobiety, 65 lat – mężczyźni.

29 kwietnia 2025 – Projekt wpłynął do Sejmu

10 czerwca 2025 – Skierowano do I czytania w komisjach;

Druk 660

Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych

projekt dotyczy stopniowej likwidacji obowiązku opłaty składek na ubezpieczenie społeczne na rzecz wprowadzenia systemu dobrowolnych składek przez przedsiębiorców; w pierwszym roku dobrowolność ubezpieczeń miałaby objąć mikroprzedsiębiorców, w drugim małych i średnich, a od trzeciego wszystkich przedsiębiorców

30 sierpnia 2024 – Projekt wpłynął do Sejmu

13 września 2024 – Skierowano do I czytania w komisjach: Komisja Polityki Społecznej i Rodziny

Druk 559

Poselski projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w zakresie podlegania obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym przez przedsiębiorców będących osobami fizycznymi

projekt dotyczy wprowadzenia dobrowolności podlegania ubezpieczeniom społecznym przez osoby fizyczne wykonujące działalność gospodarczą

19 marca 2024 – Projekt wpłynął do Sejmu

22 lipca 2024 – Skierowano do I czytania do Komisji Polityki Społecznej i Rodziny;

Druk 441

Komisyjny projekt ustawy o zmianie ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy oraz ustawy – Prawo przedsiębiorców

projekt dotyczy uproszczenia i ujednolicenia procedur kontroli przedsiębiorców i innych pracodawców realizowanych przez państwowe instytucje kontrolne;

16 maja 2024 – Projekt wpłynął do Sejmu;

11 czerwca 2024 – Skierowano do I czytania w komisjach; do Komisji Polityki Społecznej i Rodziny;

7 października 2024 r. – Stanowisko Rządu: Rada Ministrów negatywnie opiniuje projekt ustawy;

9 października 2024 r. – I czytanie w komisjach;

Druk 439

Komisyjny projekt ustawy o zmianie ustawy o związkach zawodowych

projekt dotyczy uzupełnienia katalogu spraw, w których pracodawca jest obowiązany udzielić na wniosek zakładowej organizacji związkowej informacji dotyczących m. in. parametrów, na których opierają się algorytmy wykorzystywane w zakładzie pracy do podejmowania decyzji związanych z sytuacją pracownika

29 kwietnia 2024 – Projekt wpłynął do Sejmu

11 czerwca 2024 – Skierowano do I czytania w komisjach; do Komisji Cyfryzacji, Innowacyjności i Nowoczesnych Technologii, Komisji Gospodarki i Rozwoju oraz Komisji Polityki Społecznej i Rodziny

8 listopada 2024 r. – stanowisko Rządu: Rada Ministrów rekomenduje kontynuowanie prac nad projektem ustawy.

12 listopada 2024 – wpłynęło stanowisko rządu

Druk 384

Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni oraz ustawy – Kodeks pracy

projekt dotyczy zmiany dotychczasowych regulacji dotyczących zasad prowadzenia handlu i czynności związanych z handlem w niedziele, m.in. poprzez wskazanie pierwszej i trzeciej niedzieli każdego miesiąca jako dni, w których dozwolony jest handel, jak również poszerzenie uprawnień pracowniczych z tytułu świadczenia pracy w niedziele

14 maja 2024 – Skierowano do I czytania na posiedzeniu Sejmu

28 czerwca 2024 – I czytanie na posiedzeniu Sejmu (wniosek o odrzucenie w całości projektu)

Druk nr 325

Poselski projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu wprowadzenia renty wdowiej

projekt dotyczy wprowadzenia nowej reguły zbiegu prawa do nabytej z tytułu bycia wdową lub wdowcem renty rodzinnej, wojskowej renty rodzinnej, policyjnej renty rodzinnej lub renty rodzinnej z ubezpieczenia społecznego rolników z innymi świadczeniami emerytalno-rentowymi, zgodnie którą w razie zbiegu przysługującego uprawnienia osobie takiej wypłaca się rentę wdowią w jednym z dwóch wariantów, zależnie od jej wyboru, tj. renta powiększona o 60 % przysługującej emerytury lub emerytura powiększona o 60 % renty rodzinnej po zmarłym małżonku;

19 marca 2024 – Projekt wpłynął do Sejmu

24 kwietnia 2024 – Skierowano do I czytania w komisjach: do Komisji Polityki Społecznej i Rodziny

Druk nr 187

Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw w celu wprowadzenia emerytury stażowej

projekt dotyczy możliwości przejścia na emeryturę stażową urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. którzy mają okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 35 lat dla kobiet i 40 lata dla mężczyzn, pod warunkiem, że przysługująca temu ubezpieczonemu emerytura obliczona w formule zdefiniowanej składki będzie równa lub wyższa emeryturze minimalnej;

30 stycznia 2024 – projekt wpłynął do Sejmu

8 lutego 2024 – I czytanie na posiedzeniu Sejmu; skierowano przez Sejm do Komisji Polityki Społecznej i Rodziny

Druk nr 27

Obywatelski projekt ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz o zmianie niektórych ustaw

Projekt dotyczy wprowadzenia do polskiego systemu prawnego emerytury przysługującej wyłącznie z tytułu osiągniętego okresu ubezpieczenia tj. Emerytury stażowej, dla osób urodzonych po 31 grudnia 1948 r., czyli osób objętych nowym systemem emerytalnym, które osiągnęły okres składkowy i nieskładkowy wynoszący 35 lat dla kobiet i 40 lat dla mężczyzn

8 lutego 2024 – I czytanie na posiedzeniu Sejmu, skierowano do: Komisji Polityki Społecznej i Rodziny;

Wpis nie stanowi porady ani opinii prawnej w rozumieniu przepisów prawa oraz ma charakter wyłącznie informacyjny. Stanowi wyraz poglądów jego autora na tematy prawnicze związane z treścią przepisów prawa, orzeczeń sądów, interpretacji organów państwowych i publikacji prasowych. Kancelaria Ostrowski i Wspólnicy Sp.K. i autor wpisu nie ponoszą odpowiedzialności za ewentualne skutki decyzji podejmowanych na jego podstawie.

TAGI: cykl nowości w prawie pracy, nowelizacja, nowość w prawie pracy, zmiany w kodeksie pracy, zmiany w przepisach