W praktyce kadrowej pojęcia „praca w warunkach szkodliwych” oraz „praca w szczególnych warunkach” bywają używane zamiennie, co jest źródłem nieporozumień (zwłaszcza przy wnioskach o zaświadczenia i przy sporach z ZUS). Tymczasem są to kategorie odrębne funkcjonalnie i normatywnie: pierwsza należy zasadniczo do reżimu BHP (prawo pracy), druga – do reżimu świadczeń emerytalnych (prawo ubezpieczeń społecznych).  „Warunki szkodliwe” – kategoria BHP (ryzyko zawodowe i profilaktyka) W języku prawa pracy (BHP) mówimy o czynnikach szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy (np. chemicznych, pyłowych, fizycznych, biologicznych), których oddziaływanie może prowadzić do schorzeń. Ten sposób rozumienia jest utrwalony w praktyce nadzoru nad warunkami […]

Początek 2026 r. przynosi zmiany w zakresie stażu pracy. Zmiany w zakresie wliczania do okresu zatrudnienia m.in. okresów wykonywania umów cywilnoprawnych i prowadzenia działalności gospodarczej wprowadza ustawa z dnia 26 września 2025 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2025 poz. 1423).  Przepisy merytorycznie dodają do Kodeksu pracy m.in. art. 302¹–302², a w praktyce kluczowe jest także wprowadzenie mechanizmu elektronicznych zaświadczeń ZUS (zmiana ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Co wlicza się do stażu pracy po zmianach (w dużym skrócie)? Do okresu zatrudnienia – dla celów uprawnień pracowniczych – dolicza się (po spełnieniu przesłanek i ich […]

W minionym roku – okres świąteczny znów nie był tylko czasem spędzonym z rodziną, ale również czasem w którym zaczęły obowiązywać zmiany w przepisach prawa pracy. W poprzednim roku tj. 25 grudnia 2024 r. weszły bowiem w życie przepisy ustawy o ochronie sygnalistów w zakresie zgłoszeń zewnętrznych, a w 2025 roku w Wigilię weszły w życie przepisy m.in. dot. transparentności wynagrodzeń na etapie rekrutacji. Przepisy te częściowo przenoszą na grunt polskiego prawa obowiązki wynikające z Dyrektywy 2023/970  z dnia 10 maja 2023 r. w sprawie wzmocnienia stosowania zasady równości wynagrodzeń dla mężczyzn i kobiet za taką samą pracę lub pracę o takiej samej wartości […]

7 stycznia Prezydent podpisał ustawę nowelizującą Kodeks pracy oraz ustawę o Zakładowym Funduszu Świadczeń Socjalnych. Nowe przepisy dają wreszcie jasną informację, w jakim terminie pracodawca wypłaca pracownikowi ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy. Przy okazji ustawodawca porządkuje też kwestię formy wielu wniosków i dokumentów pracowniczych, pozwalając na ich elektronizację. Zmiany dotyczą też reprezentacji pracowników w sprawach dotyczących ZFŚS. Poniżej opisujemy, na czym dokładnie polegają zmiany. Nowa forma niektórych wniosków pracowniczych i innych dokumentów W wielu miejscach Kodeksu pracy dotychczasowy wymóg złożenia dokumentu w formie „pisemnej” lub „na piśmie” zostanie złagodzony na wymóg „postaci papierowej albo elektronicznej”. W praktyce dotyczy to następujących […]

I. AKTY, KTÓRE WESZŁY W ŻYCIE: 1. Ustawy Ustawa z dnia 21 listopada 2025 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela Ustawa weszła w życie z dniem z dniem 1 stycznia 2026 r., z wyjątkiem art. 1 pkt 1 w zakresie art. 35 ust. 3e, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2026 r., z mocą od dnia 1 września 2025 rDoprecyzowuje zasady wynagradzania za godziny ponadwymiarowe oraz realizacji godzin doraźnych zastępstw, w tym gwarantuje wynagrodzenie za niezrealizowane godziny ponadwymiarowe, jeżeli niezrealizowanie nastąpiło z przyczyn niedotyczących nauczyciela, a nauczyciel był gotów do pracy, oraz określa sposób ustalania liczby godzin […]

Już 24 grudnia, po raz pierwszy, Wigilia Bożego Narodzenia będzie dniem ustawowo wolnym od pracy. To istotna zmiana, o której pracodawcy muszą pamiętać w kontekście planowania czasu pracy, jak i rozliczeń kadrowo-płacowych. W artykule przedstawiamy aspekty tej nowelizacji, na które warto zwrócić uwagę. Do niedawna polskie prawo przewidywało – oprócz niedziel – 13 dni ustawowo wolnych od pracy. Były to: Zgodnie z najnowszą nowelizacją, od 2025 r. do tego katalogu dodano czternasty dzień: 24 grudnia – Wigilię Bożego Narodzenia. Tym samym dzień ten został oficjalnie dniem ustawowo wolnym od pracy. Oznacza to, że pracodawcy mają obowiązek zapewnić pracownikom wolne tego […]

Kwestia tego, od którego momentu liczyć czas pracy pracownika, wraca w praktyce bardzo często – zwłaszcza tam, gdzie pojawia się dress code, konieczność przebrania się w odzież roboczą, pobrania narzędzi, zalogowania do systemów czy udziału w odprawach. Z jednej strony pracodawcy oczekują, że pracownik „o godzinie X” jest już gotowy do świadczenia pracy, z drugiej – pracownicy coraz częściej domagają się zaliczenia różnego rodzaju czynności przygotowawczych do czasu pracy (nierzadko jako godziny nadliczbowe).  Poniżej podsumowuję ramy prawne, najważniejsze tezy orzecznictwa Sądu Najwyższego oraz komentarza K. Stefańskiego, a następnie – pokazuję na konkretnych przykładach, jakie czynności przygotowawcze pracowników biura i produkcji […]

1 grudnia 2025 r. wszedł w życie pakiet rozporządzeń, które wprowadzają istotne zmiany w zatrudnianiu cudzoziemców w Polsce. Między innymi zmniejszeniu ulega katalog państw, których obywatele mogą w Polsce wykonywać pracę na podstawie uproszczonej procedury – oświadczeń o powierzeniu pracy. Poniżej przedstawiamy najważniejsze ze zmian: Skrócenie listy państw objętych uproszczoną procedurą Z katalogu państw, których obywatele mogą być zatrudniani na podstawie oświadczenia, usunięto Gruzję. Przypomnijmy, że wcześniej lista ta obejmowała sześć państw (Armenia, Białoruś, Gruzja, Mołdawia, Rosja, Ukraina). Po wybuchu wojny z listy tej usunięto Rosję, a teraz – usunięta została Gruzja. Z danych GUS wynika, że w maju 2025 […]

Czy zakaz wypowiedzenia z art. 39 KP dotyczy zatrudnienia na podstawie umowy o pracę na czas określony także wówczas, gdy umowę zawarto na okres, który upływa przed osiągnięciem przez pracownika wieku emerytalnego? Uchwała Sądu Najwyższego z dn. 30 września 2025 r., sygn. akt III PZP 6/24 wprost mierzy się z tym pytaniem, porządkując sprzeczne dotąd linie orzecznicze. Stan faktyczny Pracownik był zatrudniony u pracodawcy od dnia 16 maja 2022 r. do dnia 30 kwietnia 2023 r. w pełnym wymiarze czasu pracy, na podstawie kolejnych umów o pracę zawieranych na czas określony. Ostatnia z tych umów została zawarta na czas oznaczony […]

I. AKTY, KTÓRE WESZŁY W ŻYCIE: 1. Ustawy (brak) 2. Rozporządzenia Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalności na potrzeby rynku pracy (Dz. U. 2025 r. poz. 1534) Rozporządzenie weszło w życiu w dniu 27 listopada 2025 r. Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 listopada 2025 r. w sprawie państw, których obywateli mogą dotyczyć oświadczenia o powierzeniu pracy cudzoziemcowi oraz niektóre przepisy dotyczące zezwolenia na pracę sezonową (Dz. U. 2025 r. poz. 1617) Rozporządzenie weszło w życie z dniem 1 grudnia 2025 r. Rozporządzenie […]